Πόσες φορές σου έχει συμβεί να κοιτιέσαι στον καθρέφτη λίγο πριν από μια σημαντική παρουσίαση, ένα δύσκολο επαγγελματικό ραντεβού ή σε περιόδους έντονου τρεξίματος και να βλέπεις το δέρμα σου να «αντιδρά»; Στην πραγματικότητα, δεν είναι καθόλου τυχαίο, ούτε είναι απλά η ιδέα σου. Το στρες δεν περιορίζεται μόνο στο μυαλό μας· βρίσκει πάντα τρόπο να εκδηλωθεί σωματικά και, πολύ συχνά, το δέρμα είναι το πρώτο όργανο που στέλνει το μήνυμα.
Η χημεία πίσω από την ανησυχία
Όταν αγχώνεσαι, το σώμα μπαίνει σε κατάσταση συναγερμού και εκκρίνει ορμόνες, όπως η κορτιζόλη. Αυτή η βιοχημική αλλαγή δίνει εντολή στους σμηγματογόνους αδένες να παράγουν περισσότερη λιπαρότητα, ενώ ταυτόχρονα μπορεί να αποδυναμώσει τον φυσικό φραγμό της επιδερμίδας. Τι σημαίνει αυτό πρακτικά για εσένα; Το δέρμα γίνεται πιο ευάλωτο σε ερεθισμούς, χάνει τα επίπεδα υγρασίας του πιο εύκολα και δυσκολεύεται να «αμυνθεί» απέναντι σε εξωτερικούς εχθρούς, όπως τα βακτήρια και οι ρύποι.
Ένας έμπειρος δερματολόγος μπορεί να σου επιβεβαιώσει ότι πολλές δερματικές παθήσεις έχουν ψυχοσωματική βάση ή, τουλάχιστον, επιδεινώνονται ραγδαία όταν η ψυχολογία μας δεν είναι καλή. Ουσιαστικά, είναι ο τρόπος του οργανισμού να σου πει ότι χρειάζεται επειγόντως αποσυμπίεση.
Όταν το «καμπανάκι» είναι η Ψωρίαση ή η Ακμή
Αν έχεις ήδη προδιάθεση για συγκεκριμένες δερματικές παθήσεις, το στρες λειτουργεί σαν τον διακόπτη που ενεργοποιεί την έξαρση του προβλήματος. Μια από τις πιο χαρακτηριστικές περιπτώσεις είναι η ψωρίαση. Πρόκειται για ένα αυτοάνοσο νόσημα που επηρεάζεται άμεσα από την ψυχολογία. Σε περιόδους πίεσης, το ανοσοποιητικό σύστημα υπεραντιδρά, στέλνοντας λανθασμένα μηνύματα που οδηγούν σε ταχύτερο πολλαπλασιασμό των κυττάρων του δέρματος και, τελικά, σε ορατή φλεγμονή και απολέπιση.
Το ίδιο ακριβώς ισχύει και για την ακμή ενηλίκων ή το έκζεμα. Μπορεί να ακολουθείς ευλαβικά την τέλεια ρουτίνα περιποίησης, αλλά αν τα επίπεδα του άγχους είναι στα ύψη, οι φλεγμονές θα επιμένουν. Έτσι δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος: αγχώνεσαι, το δέρμα αντιδρά με σπυράκια ή κοκκινίλες, αγχώνεσαι εκ νέου για την εμφάνισή σου και η κατάσταση επιδεινώνεται.
Πρακτικά βήματα για να σπάσεις τον κύκλο
Το να σου πει κάποιος απλά «σταμάτα να αγχώνεσαι» ξέρεις πως δεν είναι ρεαλιστική συμβουλή. Μπορείς όμως να προσαρμόσεις τη φροντίδα σου, ώστε να θωρακίσεις το δέρμα σου εκείνες τις δύσκολες μέρες.
- Κράτα τη ρουτίνα σου απλή και σταθερή. Όταν βρίσκεσαι υπό πίεση, απόφυγε τους πειραματισμούς με νέα, δραστικά προϊόντα, για να μην ρισκάρεις κάποιον ερεθισμό που το δέρμα σου δεν θα αντέξει τη δεδομένη στιγμή. Προτίμησε ήπια καθαριστικά και προϊόντα ενυδάτωσης που σέβονται τον επιδερμικό φραγμό, ώστε να διατηρήσεις την ισορροπία και την ηρεμία του δέρματος.
- Μην πειράζεις το πρόσωπό σου. Είναι μια ασυναίσθητη κίνηση που κάνουμε συχνά όταν σκεφτόμαστε ή αγχωνόμαστε, αλλά προκαλεί μεγάλη ζημιά. Κράτα τα χέρια σου μακριά από σπυράκια ή ερεθισμούς, για να αποφύγεις μολύνσεις, ουλές και σημάδια που θα αργήσουν να επουλωθούν.
- «Άκου» το σώμα σου. Αν δεις ότι μια κατάσταση, όπως η ψωρίαση ή μια έντονη ξηρότητα, επιμένει για καιρό, μην προσπαθείς να τη διαχειριστείς μόνος/η σου με αμφίβολα γιατροσόφια. Κλείσε ένα ραντεβού με τον δερματολόγο σου, ώστε να λάβεις μια στοχευμένη θεραπεία που θα ανακουφίσει τα συμπτώματα γρήγορα και αποτελεσματικά.