Τρεις αλλαγές στη φορολογία των ελεύθερων επαγγελματιών και των ατομικών επιχειρήσεων διαμορφώνουν ένα διαφορετικό τοπίο από το φορολογικό έτος 2026. Το «κούρεμα» στις προσαυξήσεις του τεκμαρτού εισοδήματος, η νέα φορολογική κλίμακα και η μείωση της προκαταβολής φόρου αποτελούν τις βασικές παρεμβάσεις που ανακοινώθηκαν από την κυβέρνηση στη ΔΕΘ.
Οι αλλαγές αναμένεται να επηρεάσουν εκατοντάδες χιλιάδες αυτοαπασχολουμένους, με περίπου 155.000 επαγγελματίες να εκτιμάται ότι θα ωφεληθούν από την κατάργηση συγκεκριμένων προσαυξήσεων στο τεκμαρτό εισόδημα.
Μικρότερο τεκμήριο
Από το φορολογικό έτος 2026 καταργούνται δύο από τις προσαυξήσεις που μπορούσαν να αυξήσουν σημαντικά το τεκμαρτό εισόδημα των ελεύθερων επαγγελματιών. Πρόκειται για την προσαύξηση που αντιστοιχούσε στο 10% του ετήσιου κόστους μισθοδοσίας, αλλά και για εκείνη που προέκυπτε από τη σύγκριση του τζίρου μιας επιχείρησης με τον μέσο κύκλο εργασιών του αντίστοιχου Κωδικού Αριθμού Δραστηριότητας.
Ως ελάχιστη βάση για τον υπολογισμό παραμένει ο κατώτατος μισθός, προσαυξημένος με τις τριετίες. Με τον τρόπο αυτό επιχειρείται να περιοριστεί η επιβάρυνση επαγγελματιών που απασχολούν εργαζομένους ή εμφανίζουν κύκλο εργασιών υψηλότερο από τον μέσο όρο του κλάδου τους.
Παράλληλα, διευρύνεται και το όριο για την έκπτωση κατά 50% στο τεκμήριο. Η σχετική ρύθμιση θα αφορά πλέον οικισμούς με πληθυσμό έως 2.000 κατοίκους, από 1.500 κατοίκους που ισχύει σήμερα.
Αλλαγές και στα ταξί
Ειδική ρύθμιση προβλέπεται για τους εκμεταλλευτές ταξί. Το τεκμήριο θα υπολογίζεται με βάση το πραγματικό ποσοστό ιδιοκτησίας του οχήματος. Έτσι, στην περίπτωση που ένας επαγγελματίας κατέχει το 50% ενός ταξί, θα επιβαρύνεται με το αντίστοιχο 50% του τεκμηρίου και όχι με το σύνολο.
Επιπλέον, από το τεκμήριο εξαιρούνται ανήλικα τέκνα έως 18 ετών που διαθέτουν άδεια ταξί, κυρίως όταν αυτή έχει περιέλθει στην κατοχή τους μέσω κληρονομιάς.
Μείωση της προκαταβολής
Από το φορολογικό έτος 2027 μειώνεται από 55% σε 50% η προκαταβολή φόρου για τις ατομικές επιχειρήσεις. Η συγκεκριμένη αλλαγή δεν θα επηρεάσει τις δηλώσεις που θα υποβληθούν το 2027 για τα εισοδήματα του 2026, καθώς σε αυτές θα εξακολουθήσει να εφαρμόζεται ο συντελεστής του 55%.
Το δεύτερο σημαντικό όφελος θα προκύψει από τη νέα φορολογική κλίμακα. Στα εκκαθαριστικά του 2027, όσοι δηλώσουν εισοδήματα άνω των 10.000 ευρώ αναμένεται να δουν μειωμένη φορολογική επιβάρυνση. Για τους αυτοαπασχολουμένους άνω των 30 ετών, χωρίς παιδιά ή με έως τρία εξαρτώμενα τέκνα, η ελάφρυνση θα κυμαίνεται από 20 έως 3.300 ευρώ, ανάλογα με το εισόδημα και την οικογενειακή κατάσταση. Για τις πολύτεκνες οικογένειες το όφελος μπορεί να φτάσει έως και τα 5.300 ευρώ.
Έτσι, οι παρεμβάσεις διαμορφώνουν σταδιακά μικρότερη φορολογική επιβάρυνση για σημαντικό αριθμό ελεύθερων επαγγελματιών, με το πλήρες όφελος να αποτυπώνεται σταδιακά στις φορολογικές δηλώσεις των επόμενων ετών.